रेशन कार्डातून नाव कमी होणार 2026 मध्ये नवीन नियमानुसार Ration Card e-KYC Mandatory in Maharashtra

रेशन कार्डातून नाव कमी होणार 2026 मध्ये; नवीन नियमानुसार Ration Card eKYC Mandatory in Maharashtra भारतातील Public Distribution System (PDS) अंतर्गत लाखो कुटुंबांना स्वस्त दरात अन्नधान्य मिळते. Maharashtra मध्ये National Food Security Act (NFSA) अंतर्गत रेशन कार्ड धारकांना हा लाभ मिळतो.

मात्र, 2026 मध्ये नवीन नियमांमुळे अनेकांचे लक्ष Ration Card e-KYC Mandatory वर आहे. जर तुम्ही e-KYC पूर्ण केले नाही, तर ration card मधून नाव कमी होण्याची शक्यता आहे. हे नियम फसवणूक रोखण्यासाठी, अपात्र लाभार्थी काढून टाकण्यासाठी आणि केवळ पात्र व्यक्तींना लाभ मिळावा यासाठी आणले आहेत.

सरकारने Aadhaar आधारित e-KYC अनिवार्य केले आहे. हे प्रक्रिया पूर्ण न केल्यास 2026 मध्ये तुमचे नाव यादीतून वगळले जाऊ शकते आणि सबसिडाइज्ड अन्नधान्य मिळणे बंद होऊ शकते. हा लेख तुम्हाला या नियमांची संपूर्ण माहिती, प्रक्रिया, आवश्यक कागदपत्रे आणि महत्त्वाच्या गोष्टी सांगेल.

Ration Card e-KYC म्हणजे काय आणि ते का अनिवार्य?

e-KYC म्हणजे electronic Know Your Customer. हे Aadhaar कार्डच्या माध्यमातून बायोमेट्रिक (फिंगरप्रिंट किंवा आयरिस स्कॅन) किंवा फेस व्हेरिफिकेशनद्वारे ओळख सिद्ध करते. Maharashtra मध्ये Food, Civil Supplies and Consumer Protection Department ने हे अनिवार्य केले आहे. यामुळे फेक किंवा डुप्लिकेट रेशन कार्ड काढून टाकले जातात.

सरकारच्या मते, यामुळे PDS मधील लीकेज कमी होते आणि 100% लाभ पात्रांना मिळतो. अनेक ठिकाणी सर्व्हर इश्यू किंवा कमी रिस्पॉन्समुळे डेडलाइन वाढवल्या गेल्या. 2025 मध्ये अनेक एक्स्टेंशन दिल्या गेल्या, पण 2026 मध्ये पूर्णपणे सख्ती येईल.

महत्त्वाच्या गोष्टी हायलाइट:

प्रत्येक कुटुंबातील सर्व सदस्यांचे e-KYC पूर्ण करणे आवश्यक.

Aadhaar रेशन कार्डशी लिंक असणे अनिवार्य.

e-KYC न केल्यास नाम रेशन यादीतून वगळले जाऊ शकते.

हे NFSA अंतर्गत PMGKAY (Pradhan Mantri Garib Kalyan Anna Yojana) साठीही लागू होते.

Ration Card e-KYC प्रक्रिया कशी पूर्ण कराल? (Step-by-Step Guide)

e-KYC दोन पद्धतीने करता येते: ऑफलाइन आणि ऑनलाइन.

ऑफलाइन प्रक्रिया (सर्वाधिक सोपी):

जवळच्या रेशन दुकानदाराकडे (Fair Price Shop) जा.

रेशन कार्ड आणि सर्व सदस्यांचे Aadhaar कार्ड घेऊन जा.

दुकानदार e-PoS मशीनवर Aadhaar नंबर एंटर करेल.

फिंगरप्रिंट किंवा आयरिस स्कॅन करा (फिंगरप्रिंट काम न आल्यास आयरिस ऑप्शन उपलब्ध).

यशस्वी झाल्यास E-KYC Status – Y दिसेल.

ऑनलाइन प्रक्रिया (मोबाइल अॅपद्वारे):

Mera eKYC किंवा Aadhaar Face RD Service अॅप डाउनलोड करा.

राज्य म्हणून Maharashtra निवडा.

Aadhaar नंबर एंटर करा, OTP घ्या आणि फेस व्हेरिफिकेशन करा.

यशस्वी झाल्यास स्टेटस चेक करा.

e-KYC पूर्ण झाल्यानंतर तुम्ही https://epos.mahafood.gov.in/ वर स्टेटस चेक करू शकता.

आवश्यक कागदपत्रे (Documents Required for Ration Card e-KYC)

e-KYC साठी मुख्य कागदपत्रे:

सर्व सदस्यांचे Aadhaar कार्ड (मोबाइल नंबर लिंक असणे आवश्यक).

रेशन कार्डची प्रत.

मोबाइल नंबर (OTP साठी).

फोटो किंवा बायोमेट्रिक डिव्हाइस उपलब्ध असणे.

जर Aadhaar अपडेट नसेल तर प्रथम UIDAI केंद्रावर अपडेट करा.

2026 मध्ये नाव कमी होण्याची कारणे आणि नियम

2026 का नया राशन कार्ड प्राप्त करने के दो आसान तरीके Ration Card Application 2026

2026 मध्ये Ration Card मधून नाव कमी होण्याची मुख्य कारणे:

e-KYC पूर्ण न करणे.

Aadhaar लिंक नसणे किंवा डेटा मिसमॅच.

अपात्रता (उच्च उत्पन्न, मृत्यू, स्थलांतर, डुप्लिकेट कार्ड).

लांब काळ रेशन न घेणे (निष्क्रिय कार्ड).

नियमांनुसार, e-KYC न केल्यास January 1, 2026 पासून लाभ बंद होऊ शकतो. अपील करण्यासाठी स्थानिक रेशन ऑफिस किंवा https://mahafood.gov.in/ वर संपर्क साधा.

रेशन कार्डमधून नाव काढण्याची प्रक्रिया (जर आवश्यक असेल तर)

काही वेळा स्वतः नाव काढावे लागते (उदा. लग्न, मृत्यू, स्थलांतर):

https://rcms.mahafood.gov.in/ वर जा.

Ration Card Modification निवडा.

सदस्याचा तपशील भरा आणि सबमिट करा.

आवश्यक कागदपत्रे (डेथ सर्टिफिकेट, मॅरेज सर्टिफिकेट इ.) अपलोड करा.

ऑफलाइन: स्थानिक तहसीलदार किंवा डिस्ट्रिक्ट सप्लाय ऑफिसरकडे फॉर्म सबमिट करा.

रेशन कार्ड स्टेटस कसे चेक कराल?

https://rcms.mahafood.gov.in/ वर जा.

Know Your Ration Card निवडा.

रेशन कार्ड नंबर आणि कॅप्चा एंटर करा.

e-KYC Status चेक करा.

निष्कर्ष

Ration Card eKYC Mandatory in Maharashtra हे सरकारचे महत्त्वाचे पाऊल आहे जे पारदर्शकता वाढवते आणि फसवणूक रोखते. 2026 मध्ये नियम अधिक कडक होतील, त्यामुळे आत्ताच e-KYC पूर्ण करा. यामुळे तुमचे कुटुंब NFSA अंतर्गत 5 किलो प्रति व्यक्ती स्वस्त अन्नधान्य मिळवू शकेल. अधिक माहितीसाठी Toll Free Helpline 1800-22-4950 किंवा 1967 वर संपर्क साधा. वेळेवर कारवाई करा आणि लाभ सुरक्षित ठेवा!

FAQ: 7 सामान्य प्रश्नांची उत्तरे

Ration Card e-KYC अनिवार्य आहे का?

होय, Maharashtra मध्ये सर्व सदस्यांसाठी e-KYC अनिवार्य आहे. न केल्यास 2026 मध्ये नाव कमी होऊ शकते.

e-KYC साठी किती वेळ लागतो?

ऑफलाइन 5-10 मिनिटे, ऑनलाइन 2-5 मिनिटे.

e-KYC न केल्यास काय होते?

रेशन यादीतून नाव वगळले जाऊ शकते आणि सबसिडाइज्ड अन्न बंद होऊ शकते.

आवश्यक कागदपत्रे कोणती?

Aadhaar कार्ड, रेशन कार्ड आणि मोबाइल नंबर.

e-KYC स्टेटस कसे चेक करावे?

https://epos.mahafood.gov.in/ किंवा रेशन दुकानावर.

नाव काढण्यासाठी फॉर्म कोठे मिळेल?

https://rcms.mahafood.gov.in/ वर डाउनलोड करा किंवा ऑफिसमध्ये घ्या.

हेल्पलाइन नंबर काय आहे?

1800-22-4950, 1967 किंवा One Nation One Ration Card साठी 14445.

महत्त्वाच्या लिंक्स:

अधिकृत वेबसाइट: https://mahafood.gov.in/

रेशन कार्ड मॅनेजमेंट: https://rcms.mahafood.gov.in/

NFSA पोर्टल: https://nfsa.gov.in/

e-PoS स्टेटस: https://epos.mahafood.gov.in/

(हा लेख सरकारी अधिसूचना आणि विश्वसनीय स्रोतांवर आधारित आहे. नेहमी अधिकृत वेबसाइटवर अपडेट तपासा.)