lagnasathi 2 50 lakh anudan दिव्यांग अव्यंग विवाह प्रोत्साहन योजनेच्या अनुदानात मोठी वाढ: दिव्यांग जोडप्यांना आता २.५ लाखांपर्यंत मदत महाराष्ट्र शासनाने दिव्यांग व्यक्तींच्या सामाजिक सक्षमीकरणासाठी एक महत्त्वपूर्ण पाऊल उचलले आहे. दिव्यांग अव्यंग विवाह प्रोत्साहन योजनामध्ये अनुदानाच्या रकमेत भरीव वाढ करण्यात आली असून, आता दिव्यांग-अव्यंग विवाहासाठी १,५०,००० रुपये तर दिव्यांग-दिव्यांग विवाहासाठी २,५०,००० रुपये अनुदान मिळणार आहे. हा निर्णय दिव्यांग व्यक्तींना मुख्य प्रवाहात आणण्यासाठी आणि त्यांच्या वैवाहिक जीवनाला आर्थिक आधार देण्यासाठी घेण्यात आला आहे.
योजनेचा उद्देश काय आहे?
ही योजना दिव्यांग व्यक्तींना सामाजिक सुरक्षा प्रदान करण्यासाठी आणि त्यांच्या विवाहाला प्रोत्साहन देण्यासाठी सुरू करण्यात आली आहे. दिव्यांग व्यक्तींच्या विवाहातून मिळणारे भावनिक, मानसिक आणि सामाजिक स्थैर्य लक्षात घेऊन शासनाने अनुदानात वाढ केली आहे. यामुळे दिव्यांग-अव्यंग तसेच दिव्यांग-दिव्यांग विवाहांना चालना मिळेल आणि समाजात समता व सर्वसमावेशकता वाढेल.
अनुदानाची नवीन रक्कम किती?
शासनाच्या सुधारित निर्णयानुसार:
दिव्यांग-अव्यंग विवाह (एक दिव्यांग आणि एक अव्यंग): १,५०,००० रुपये.
दिव्यांग-दिव्यांग विवाह (दोन्ही दिव्यांग): २,५०,००० रुपये.
ही रक्कम पती-पत्नीच्या संयुक्त बँक खात्यात थेट लाभहस्तांतरण (DBT) प्रणालीद्वारे जमा केली जाईल. विशेष बाब म्हणजे, अनुदानाच्या ५० टक्के रक्कम दाम्पत्याने पाच वर्षांसाठी मुदतठेव (फिक्स्ड डिपॉझिट) मध्ये ठेवणे अनिवार्य आहे. यामुळे भविष्यातील आर्थिक सुरक्षेची हमी मिळेल.
पात्रता निकष कोणते?
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी खालील अटी पूर्ण करणे आवश्यक आहे:
वधू किंवा वरापैकी किमान एकाकडे किमान ४० टक्के किंवा त्यापेक्षा जास्त दिव्यांगत्वाचे वैध UDID कार्ड (Unique Disability ID) असणे गरजेचे आहे.
दिव्यांग वधू किंवा वरापैकी किमान एक महाराष्ट्राचा रहिवासी असावा.
दोघांचाही हा प्रथम विवाह असावा. घटस्फोटीत असल्यास यापूर्वी अशी मदत घेतलेली नसावी.
विवाह कायद्याने नोंदणीकृत असावा.
अर्ज कसा करावा?
विवाहानंतर एका वर्षाच्या आत संबंधित जिल्हा दिव्यांग सक्षमीकरण अधिकारी यांच्याकडे अर्ज सादर करावा. अर्ज प्रक्रिया साधी असून, अधिक माहितीसाठी तुमच्या जिल्ह्यातील दिव्यांग कल्याण कार्यालयाशी संपर्क साधा. अधिकृत माहिती आणि अर्जासाठी दिव्यांग कल्याण विभागाच्या वेबसाइटला भेट द्या
योजनेचा लाभ घेण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी खालील कागदपत्रे आवश्यक आहेत:
वैध UDID कार्ड (दिव्यांगत्व प्रमाणपत्र).
विवाह नोंदणी प्रमाणपत्र.
पती-पत्नीचे संयुक्त बँक खाते तपशील.
आधार कार्ड (दोघांचे).
रहिवास प्रमाणपत्र (महाराष्ट्राचा रहिवासी असल्याचे).
विवाह झाल्याचा पुरावा (निमंत्रण पत्र किंवा इतर दस्तऐवज).
हे कागदपत्रे स्वयं-सत्यापित करून अर्जासोबत जोडावीत.
या योजनेचे सामाजिक महत्त्व
दिव्यांग व्यक्तींना समाजात समान opportunities मिळाव्यात हा शासनाचा उद्देश आहे. ही योजना केवळ आर्थिक मदत नाही तर समाजातील भेदभाव दूर करण्याचे साधन आहे. दिव्यांग जोडप्यांना आत्मविश्वास मिळेल आणि त्यांचे वैवाहिक जीवन सुखी होईल.
निष्कर्ष
दिव्यांग अव्यंग विवाह प्रोत्साहन योजना ही दिव्यांग व्यक्तींसाठी एक वरदान ठरली आहे. अनुदानातील वाढ आणि नवीन घटकाच्या समावेशामुळे लाखो दिव्यांग युवक-युवतींना नवीन आशा मिळाली आहे. शासनाचा हा निर्णय सामाजिक न्याय आणि समानतेच्या दिशेने महत्त्वपूर्ण पाऊल आहे. जर तुम्ही किंवा तुमच्या ओळखीचे कोणी पात्र असेल तर लवकरात लवकर अर्ज करा आणि या योजनेचा लाभ घ्या. अधिक माहितीसाठी दिव्यांग कल्याण विभागाच्या अधिकृत साइटवर भेट द्या किंवा स्थानिक कार्यालयाशी संपर्क साधा.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
१. दिव्यांग अव्यंग विवाह प्रोत्साहन योजनेचे अनुदान किती आहे?
दिव्यांग-अव्यंग विवाहासाठी १,५०,००० रुपये आणि दिव्यांग-दिव्यांग विवाहासाठी २,५०,००० रुपये.
२. या योजनेचा लाभ कोण घेऊ शकतो?
किमान ४०% दिव्यांगत्व असलेली व्यक्ती, जी महाराष्ट्राची रहिवासी आहे आणि प्रथम विवाह करत आहे.
३. UDID कार्ड आवश्यक आहे का?
हो, वैध आणि आधारसंलग्न UDID कार्ड अनिवार्य आहे.
४. अनुदान कसे मिळेल?
DBT द्वारे संयुक्त बँक खात्यात जमा होईल, त्यातील ५०% पाच वर्षांसाठी FD मध्ये ठेवावे लागेल.
५. अर्ज कुठे आणि कधी करावा?
विवाहानंतर एका वर्षात जिल्हा दिव्यांग सक्षमीकरण अधिकारी कार्यालयात.
६. विवाह नोंदणी आवश्यक आहे का?
हो, कायद्याने नोंदणीकृत विवाह अनिवार्य आहे.
७. या योजनेची अधिकृत वेबसाइट कोणती?
https://divyangkalyan.maharashtra.gov.in/ – येथे नवीनतम माहिती उपलब्ध आहे.